မာံသုတ – ညးစၞးဗော်ဍုၚ်မန်တၟိကဵု ညးစၞးအလဵုအသဳကဆံၚ်ကၟိန်ဍုၚ်တံၜါလပါ်တံ ပ္ဍဲတ္ၚဲဏံ ထပက်စၟတ်တဲပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော် ဒၞာဲ Strand Hotel ဍုၚ်မတ်မလီုတုဲဒှ်အာရ သာ်ဝွံ ညးလုပ်ဂကောံရေၚ်တၠုၚ်ကေၚ်ကာဗဟဵု နာဲတၠညး သ္ပဒ္တန်ဟီုရ။
နကဵုမူတုပ်လဝ်စိုတ်ပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်ကု အလဵုအသဳတွဵုရး ပ္ဍဲကဵုဂိတုဖေဖဝ်ဝါရီ(၁) တုဲကၠုၚ်ဏံဂှ် တ္ၚဲဏံကလေၚ်သ္ပဒတန်ထပက်စၟတ်တဲအိုတ်တုဲ ထပ်ထပက်စၟတ်တဲပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်ကု ကဆံၚ်အလဵုအသဳကၟိန်ဍုၚ်ပၠန်ရ။
ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိကဵု အလဵုအသဳဗၟာအဃောသဳကၠဳဒၟံၚ်ပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်ပ္ဍဲတ္ၚဲဏံ
အပ္ဍဲ(၄) တၚ်မ္ဂး-(၁) ညံၚ်ဂွံဒေါအ်ပန်ပှော်တုဲ ဒၞာဲပေါဲဗတိုက်က္တဵုဒှ်မံၚ်သီုဖအိုတ် ဗွဲမပြဟ်ညံၚ်ဂွံဒေါအ်ထောံဖအိုတ်၊(၂) ဒေါအ်ပန်ပှော်တုဲအပ္ဍဲပွိုၚ်(၄၅) တ္ၚဲဂှ် ညံၚ်ဂွံတက်ကျာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်၊ (၃) အခိၚ်ဒေါအ်ဒၟံၚ်ပန်ပှော်လဝ်ဏံဂှ် သွက်ဒေသသ္ဂောံၜိုဟ်လလမ်၊ ပရေၚ်ပညာ၊ ထတ်ယုက်၊ ပရေၚ်မၞိဟ်နာနာ ပံၚ်တောဲတုဲညံၚ်ဂွံဗဂဵုလဟဵုအာ(၄) ကာနာနာ(၁၀) တၚ်ပါလုပ်ဒၟံၚ် ဂွံတီရ။
အပ္ဍဲကာနာနာ(၁၀) တၚ်မ္ဂး သွက်ဂွံဆက်ကၠောံကဵု ညးဍုၚ်ကွာန်ခၟဳသၚ်ဂမၠိုၚ်၊ ဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ်၊ ဂကောံ Ngo ဂမၠိုၚ်၊ ဌာနပရိုၚ်မဳဒဳယာဂမၠိုၚ်၊ ဆဵုဂဗကုအမာတ်ကလုတ်ဍုၚ်သအာၚ်မ္ဂး ညံၚ်သ္ဂောံပညဳပညပ်လဝ်ကၠာ၊ ညံၚ်ဂွံလလောၚ်ပတိတ်ကဵုသွဟ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံကီု၊ ညံၚ်ဟွံဂွံထပ်ထပေၚ်ဂလိုၚ်ပတိုန်ဇြဟတ်ပၞာန်ပ္ဍဲတိဍာ်မန်ကဵုဒေသဆက်စပ်ဂမၠိုၚ်၊ ပါဲနူစေတနာတုဲ သုၚ်စောဲဇြဟတ်ညးဍုၚ်ကွာန်ဗွဲအဓ္ဓမဂှ် သီုၜါလပါ်ညံၚ်ဂွံဝေၚ်ပါဲအာ၊ ညံၚ်ဂွံဘိုၚ်ရီုဗၚ်သောၚ်ကလးကဵု ပြဿနာပရေၚ်တိဍာ်ကၠဟ်သွဝ်ကောန်ညးဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ် ကေုာံ သွက်ဂွံတာဒၞာကဵုအာပညာပရေၚ်ဂဥုဲၜူမာဲတံရ။
အပ္ဍဲကမ္မတဳဗဟဵု(၇)တၠဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ ဂကောံဓမံက်ရုပ်ရဴပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်ဏံဂှ် ဒုဥက္ကဌနာဲရဿ က္ဍိုက်ပ်တုဲ ဒုသ္ကိုပ်ပၞာန်လျးဂကူ၊ ကမ္မတဳရေၚ်တၠုၚ်ကေၚ်ကာဗဟဵု နာဲတၠညး၊ နာဲဗညာလဴ၊ ဒုသ္ကိုပ်ဗိုလ်ဇၞော်ဗညာဆာန်နန်၊ ဒုသ္ကိုပ်ဗိုလ်ဇၞော်သာန်အေ ကေုာံ နာဲဧကတံ ပါလုပ်ရ။
အပ္ဍဲကဵုအလဵုအသဳဗၟာတံဂှ် ဝန်ဇၞော်ကွဳပၟတ်ဥူအံၚ်မေန်၊ ဝန်ဇၞော်ကွတ်စက် ဥူသဵုတိၚ်၊ ဝန်ဇၞော်ဓါတ်လလဳစၟတ်(၁) ဥူဇြဝ်မေန်၊ ဝန်ဇၞော်ဂြိုပ်ဆု ဥူဇြဝ်ဝေန်၊ သ္ကိုပ်ဌာန်ပၞာန်ရးအဂၞဲ သ္ကိုပ်ပၞာန်တေန်မိုၚ်ဝေန်၊ ဝန်ဇၞော်တွဵုရးဍုၚ်မန် ဥူအုၚ်မျေအ်တံပါလုပ်ရ။
ညးကေၚ်ပါလုပ်ကၠုၚ်အပ္ဍဲပရေၚ်တက်ကျာဒေါအ်ပန်ပှော် နဝတကဵုဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ(၁၉၉၄-၉၅)တေံ သ္ကိုပ်ဗဵုဇၞော်တြေံကောရတ်ဂှ် “တၚ်တုပ်စိုတ်လၟုဟ်ဂှ် ခိုဟ်နူဒေါအ်ပန်ပှော်ကၠာတေံဏီရ၊ မုဒှ်ရောတှေ် ကာလအပိုၚ်အခြာဒးတက်ကျာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံပါလုပ်မံၚ်ချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ်ရ” သာ်ဝွံ ဟီုရ။
ကာလဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ ကေတ်ကၠုၚ်တၚ်တုပ်စိုတ်ပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်ကု အလဵုအသဳပၞာန်နဝတ သၞာံ(၁၉၉၅) တေံဂှ် အပ္ဍဲတၚ်တုပ်စိုတ်(၁၄)တၚ်မ္ဂး တၚ်နၚ်သွက်ဂွံဆက်တက်ကျာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံ ညိလေဝ်ဟွံပါလုပ်လဝ်ရ။
စနူဂိတုသိပ်တေမ်ပါ(၁) သၞာံ (၂၀၁၀)တေံဂှ် ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိကဵုအလဵုအသဳဗၟာတံၜါလပါ် ပရေၚ်တက်ကျာဒေါအ်ပန်ပှော်လီုလာ်အာတုဲ လၟုဟ်စိုပ်လက်ထက်အလဵုအသဳသမ္မတဥူတိၚ်သိၚ်ဏံ ကလေၚ်တက်ကျာပရေၚ်ဒေါအ်ပန်ပှော်တၟိ ဂွံကၠုၚ်တၚ်တုပ်စိုတ်ဒေါအ်ပန်ပှော်မွဲဝါပၠန်ရ။
