အပ္ဍဲတွဵုရးဍုၚ်မန်ဝွံ နူကဵုဌာနအကံက်အခေါန်တံ ၜိုန်ရလလောၚ်လဝ်စနူကဵုဂိတုအေဗရဴ စၟတ်တ္ၚဲ (၁) ဏံ သွက်ဂွံစကံက် အာအခေါန်ထဝ်နွံကၠာလေဝ် ညးဍုၚ်ကွာန်မသွံရာန်ထဝ်တံ ဗွဲမဂၠိုၚ် လ္တူကိစ္စဏံ ဟွံတီ ကၠးလဝ်ဖၟိုတ် ဏီတုဲဟွံဒှ်ဓမံက်ရုပ်ရဴညးသ္ကံဏီရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။

အတိုၚ်သၞောဝ်ဥပဒေအကံက်ခေါန်ကၟိန်ဍုၚ် မဖျေံလဝ်တၟိလၟုဟ်မ္ဂး ထဝ်ဂတှေ်တံမ္ဂးဗ္ၜတ် (၁) က္ဍိုပ်ကၠံကီု ထဝ်မဳလေန် ကေုာံ ထဝ်ဒကောၚ်တံမ္ဂး နကဵုဗ္ၜတ် (၅)က္ဍိုပ်ကၠံကီု မြဴသာ်ဏံ ကံက်အာ ဇရေၚ်ညးမရာန် ထဝ်တံရောၚ် ဂးလဝ်ရ။

ထဝ်မပ္တိုန်သွံမံၚ်ပ္ဍဲဆေၚ်ဂမၠိုၚ် (MNA)

ညးတၠ ဆေၚ်ထဝ်သာန်တေတ်ဥူ မၞုံပ္ဍဲဖျာဇၞော် ဍုၚ်မတ်မလီု ဒဝ်နှေန်နဲဂှ် “ပိုဲဟွံဒှ်ကံက်ဏီဂှ် က္ဍိုပ်တ ဆိပ်အခေါန် (တံဆိပ်ခေါၚ်း) လေဝ်ဟွံစိုပ်ဏီပုဟ်လေဝ်၊ တဆိပ်ဂှ်တှေ် ပိုဲမိၚ်မံၚ် နူကဵုဌာန အကံက် အခေါန်တေံရညးတံ ဖျေံကဵုဏောၚ်၊ ပ္ဍဲကဵုညးတံဖျေံကဵုဂှ် ညးတံကဵု ဇၟာပ်ဆေၚ်ဟာဂှ်ပိုဲတံလေဝ် ဟွံ တီကၠးဏီပုဟ်” သာ်ဝွံ ညးဟီုရ။

ကုညးမကၠုၚ်ရာန်ထဝ်တံဝွံ သၟာၚ်နူၚုဟ်မးထဝ်မရာန်လဝ်ဂှ် တန်တဴကဵုအတိုၚ်ဖျေံလဝ်ဗီုပြၚ်အကံက် အခေါန်တၟိလၟုဟ်တုဲ ဒးက္လေၚ်ထပ်ကဵုသြန်ကုတၠဆေၚ်ဂှ်ပၠန်ရောၚ်။ တုဲမ္ဂး ဒဒှ်ရဂွံကဵုလဝ်အခေါန်တုဲဣရနူကဵုဆေၚ်ထဝ်ဇကုမရာန်လဝ်တံ မ္ဒးဗါန်စုတ်ကဵု က္ဍိုပ်တဆိပ်အခေါန်ဂှ်ရောၚ်ဂးရ။

ဒၟါနူပရိုၚ်ဒးကဵုအကံက်အခေါန်ရာန်ထဝ် မံက်ကၠုၚ်သာ်ဝွံဂှ် လ္ပာ်ညးမရာန်ဂိုၚ်စွံလဝ်ထဝ်တံ အောန်စှေ် မာန်တုဲ ပြဟ်ဟ်ဏံလေဝ်ညးလ္ၚဵုမွဲစွံ ထေၚ်ဂး စဒးကဵုမံၚ်အကံက်အခေါန်ဣရတုဲ မၞိဟ်ကၠုၚ်ရာန်ထဝ်အောန်စှေ်အာရောၚ် ဒဝ်နှေန်နဲ ဆက်ဟီုရ။

ညးရာန်ထဝ်မွဲတၠ နူကဵုကွာန်ကျာ်ဍုၚ် ပွိုၚ်ဍုၚ်လှာဒကှ် ဒဝ်တာန်ဌေဂှ်“ကံက်အခေါန်ဏောၚ်ဟီုဂှ် မိၚ်မံၚ် ညိညိကီု၊ တ္ၚဲလဵုညးတံစကံက်ရောဂှ် ပိုဲလေဝ်ဟွံတီပုဟ်၊ ရာန်လဝ်ထဝ်တုဲ ကာလဇကုသွံတှေ် ဍေံကျညိ ဏောၚ်၊ ဒှ်မံၚ်ၚုဟ်ထဝ်သၟးရ ဇကုကလေၚ်ဂွံ၊ ၚုဟ်အခေါန် ဇကုကဵုလဝ်ဂှ် ဟွံကလေၚ်ဂွံပုဟ် လေဝ်” သာ်ဝွံ ညးဟီုရ။

သွက်လ္ပာ်ရဲရာန်ထဝ်တံဝွံ ယဝ်ရရာန်ထဝ် (၁၅ ပဲရည်) တုဲ အခါက္လေၚ်သွံမ္ဂးကျဂၠိုၚ်တုဲ ထဝ်မဳလေန်မ္ဂး ဂွံၚုဟ်ခိုဟ်ကီု လၟုဟ်ပွမကံက်အခေါန်သွက်ထဝ်မဳလေန် နဗ္ၜတ် (၅) က္ဍိုပ်ကၠံဂှ် လၟိဟ်ဂၠိုၚ်အာညိရောၚ်ညး ဆက်ဟီုလဝ်ရ။

အပ္ဍဲဂိတုအေဗရေဝ် ပထမသတ္တဟဝွံ ထဝ် (၁) ဒကေဝ်မ္ဂး ၚုဟ်နွံမံၚ် အကြာ (၈၉၂၀၀၀)ဒကေဝ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။