ဟိုတ်နူတ္ၚဲကာတ်ဒၟံၚ်လအ်ကဵုသတ္တာဟတုဲ ကၠအ်တဵုဖျေံလဝ် မတၞံထ္ၜိုတ်ပြဟ်ဟ်လ္ၚဵု ချိုတ်ဂၠိုၚ်မံၚ်ရောၚ် တၠကၠအ်ထ္ၜိုတ်တဵုတၟိ နူပွိုၚ်ဍုၚ်ဇြပ်ဗုမွဲတၠ ဟီုရ။
ပ္ဍဲဍုၚ်မန်ဝွံ ဇှေ်မံက် (ဂိတုမေသတ္တာဟလက္ကရဴ) ဂှ် ဗြဲစဂူတုဲ ကၠအ်ထ္ၜိုတ်တဵုတၟိလ္ၚဵုတအ် တဵုဖျေံမတၞံထ္ၜိုတ်နွံရ။ ကၠအ်တဵုဖျေံလဝ်တုဲတအ်ဂှ် လၟုဟ်မ္ဂး ဟိုတ်နူတ္ၚဲကာတ်ကတူဒၟံၚ်လအ်ကဵုသတ္တာဟဂှ်တုဲ မတၞံထ္ၜိုတ်တဵုလဝ်တၟိဗွဲမဂၠိုၚ် တၞံကှ်ချိုတ်အာ ဂၠိုၚ်ကွေံကွေံရောၚ် တၠကၠအ်ဂှ် ဟီုထ္ၜးရ။
“ဇှေ်မံက်ဗက်ဂှ် ဗြဲဂူဆက် ဍာ်ကြုၚ်ဇွောဝ်ရတှေ် ဃရေက်ဖျေံ(တဵု)၊ တဵုပိတ္ၚဲဂှ် တဵုတုဲအိုတ်တး၊ ဖျေံတုဲဂှ် တ္ၚဲကာတ်ဟဂှ် တ္ၚဲကာတ်မွဲတ္ၚဲ ၜါတ္ၚဲဂှ် မုဟွံဒှ်မံၚ်ရ၊ လၟုဟ်တ္ၚဲကာတ်ဂွံၜိုတ်မွဲသတ္တာဟဒှ်ရတှေ် တိကတူတုဲ တၞံမထ္ၜိုတ်ချိုတ်ဂၠိုၚ်ကွေံကွေံ၊ ဖျေံလဝ်တၞံ (၁၅၀၀) ပြၚ်ဂှ် ချိုတ်အာ ၜိုတ် (၄၀၀) ပြၚ် ဒှ်မံၚ်” သာ်ဝွံ တၠကၠအ်ဂှ် သ္ဂးရ။
ဒေသဍုၚ်မန်ဝွံ ကၠအ်ထ္ၜိုတ်တဵုလဝ် နူတမ်ဝါဒိ သၞာံဗွဲမလအ်ကၠုၚ်တေံဂှ် ကုတ်ဓဗိုၚ်ထောံတုဲ ကလေၚ်တဵုဖျေံ တၞံမဆက်မတ်ဖအိုတ်တုဲ ဇၟာပ်စိုပ်အခိၚ်ဗြဲဂူဂှ် တၠကၠအ်ထ္ၜိုတ်တအ် ဃရေက်တဵုဖျေံ မတၞံထ္ၜိုတ်အိုတ်ရ။
ဟိုတ်နူဃရေက်တဵုဖျေံ မတၞံထ္ၜိုတ်ဆက်မတ်ပြဟ်ဂှ်တုဲ တ္ၚဲကာတ်ဗက်ဂှ် တၞံကှ်အာတုဲ တၞံဆက်မတ်ဖျေံလဝ်တၟိတအ် ချိုတ်ဂၠိုၚ်ကွေံရောၚ် ညးတဵုပလောမ်သွံရာန် မထ္ၜိုတ်ဆက်မတ် နူမုဟ်ဍုၚ်မွဲတၠဂှ် ဟီုရ။
“ရဲတၠကၠအ်တအ်တှေ် ဗြဲဆက်တိုန်ညိတှေ် မိက်ဂွံတဵုဖျေံတွဵုရ၊ တော်ရံၚ်ကဵုဓမ္မတာတှေ် ဒးကီုလေဝ်ဂှ် ခိုဟ်ဂှ်တှေ် မၚ်ရံၚ်ထောံဥတုဗြဲကျာမွဲလစုတ်ကၠာတုဲမှ တဵုတှေ်ခိုဟ်၊ မတၞံထ္ၜိုတ် (ဆက်မတ်) ပိုဲတှေ် ပိုဲဟီုပတိတ်လဝ်စၞောန်ဒတုဲရ၊ အခိၚ်လဵုပိုဲပတိတ်ကဵု အခိၚ်လဵု ဒးတဵုထေက်တှေ် ပိုဲဟီုကဵုရဲဖံက်သေဝ်တအ် ဒတုဲရ၊ ဖေက်ဒှ်ဗီုသၞာံဏံရ ဖျေံလဝ်တုဲ တ္ၚဲကာတ် တ္ၚဲကာတ်လအ်တှေ် မချိုတ်ဂၠိုၚ် ဒးထပ်ရာန်တၟိ ဒးထပ်တဵုတၟိပၠန်” သာ်ဝွံ နာဲထောန်မျာၚ် ညးတဵုပလောမ်မထ္ၜိုတ်ဆက်မတ်ဂှ် ဟီုထ္ၜးရ။
ကၠအ်ထ္ၜိုတ်ပ္ဍဲဍုၚ်မန်ဝွံ နူကဵုတၞံမအရိုၚ်ဂှ် ပြံၚ်သၠာဲတဵုတိုန် မဆက်မတ်ဖအိုတ်တုဲ ဍာ်ထ္ၜိုတ်လေဝ် တိတ်ဂၠိုၚ်ကၠုၚ်၊ ကၠအ်ထ္ၜိုတ်တအ်လေဝ် ၚုဟ်မးသၠုၚ်ကၠုၚ်တုဲ ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်သွံရာန်ကၠအ်ထ္ၜိုတ်ဂှ် ဟွံယုတ်သဝ်စှေ်အာဏီရ။
ပ္ဍဲဍုၚ်မန်ဂှ် ကၠအ်ထ္ၜိုတ်နွံ (၅) ကိုဋ်ဨကပြၚ်တုဲ အပ္ဍပ္ဍဲဂှ်မ္ဂး ပွိုၚ်ဍုၚ်မုဟ်ဍုၚ်ကဵု ပွိုၚ်ဍုၚ်ဇြပ်ဗုသၟးဂှ် (၅) လက်ဨကပြၚ်နွံရ။ တော်ကဵုအလုံမွဲကၟိန်ဍုၚ်ဗၟာမ္ဂး ကၠအ်ထ္ၜိုတ်ပ္ဍဲဍုၚ်မန် နွံ (၃၇.၆ %) ဒှ်လၟိဟ်ဂၠိုၚ်အိုတ်တုဲ လၟုဟ်မ္ဂး နူကဵုတၞံထ္ၜိုတ်မအရိုၚ်ဂှ် ပြံၚ်တဵုကၠုၚ် တၞံမဆက်မတ်ဂၠိုၚ်ကၠုၚ်ဂှ်တုဲ ဍာ်ထ္ၜိုတ်လေဝ် တိတ်ဂၠိုၚ်ကၠုၚ်မံၚ် လၟေၚ်လၟေၚ်သၞာံရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။