အခိၚုဟ်မးဩန်ဟွံမွဲ ဩန်ဖောဝ်ဒၟံၚ်တ္ၚဲဏံဂှ် ဩန်ဂိတုအ္စာဘာ နူဘာကောန်ဂကူမန် ထပ်ဂွံအောန်စှေ်ပၠန်တုဲ မိမအ္စာဘာလ္ၚဵု ဟီုကဵုကၠုၚ်ဒြဟတ်ဓရိုဟ် သွက်ဂွံဒေါံဇူထောံနွံရောၚ် အ္စာဘာကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ဗွိုၚ်ပ္ဍဲဍုၚ်မွဲတၠ ဟီုလဴထ္ၜးရ။
ပ္ဍဲကဵုသၞာံဗ္တောန်ပညာ သၞာံ (၂၀၂၆-၂၀၂၇) ဏံ ဟိုတ်နူတၠဒါန်လ္ၚဵု ဒေါံဇူကၠေံ ပရေၚ်ထံက်ပၚ်ဂှ်တုဲ စရိတ်ဩန်ဂိတုအ္စာဘာဂမၠိုၚ်တအ်လေဝ် နူကဵုဌာနပရေၚ်ပညာဂှ် ဒးကုတ်ဖအောန်ဖျေံဩန်ဂိတုနွံကၠုၚ်ရ။
“ဩန်ဂိတုတိတ်အလန်ကၠာအိုတ်ဏံ တုဲကၠုၚ်မွဲၜါတ္ၚဲဏံမှ ဂွံတီသွဟ်ကၠး၊ ဩန်ဂိတုအ္စာတအ်ဂှ်တှေ် မွဲတၠတှေ် ထပ်အောန်စှေ်အာ မသုန်လက်မွဲတဲ၊ တန်မူလ တန်ဒေါဝ် တန်သၠုၚ် အောန်စှေ်အာတုပ်တုပ်ဖအိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဏံတုဲ မိမအ္စာဘာလ္ၚဵုတှေ် ဟီုကၠုၚ်ကဵုကောန်ညး ဟွံတၟေၚ်ရကောန်၊ ဂၠာဲကမၠောန်တၞဟ်ခိုဟ်ရ၊ ယဝ်ဆက်သ္ပ မံၚ်အ္စာဘာဗီုဏံတှေ် ဒှ်ခက်ခုဲကဵု ပရေၚ်စသုၚ်ပ္ဍဲသ္ၚိဏောၚ်၊ အကြာပိုဲကဵုပိုဲ ဟီုကၠုၚ်ဗီုဏံနွံမံၚ်” သာ်ဝွံ အ္စာဗြဴ ကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲဘာကောန်ဂကူမန် ဗွိုၚ်ပ္ဍဲဍုၚ်မွဲတၠ ဟီုထ္ၜးရ။
စရိတ်ဩန်ထံက်ပၚ်အ္စာဘာ နူဘာကောန်ဂကူမန်ဂမၠိုၚ်ဂှ် အ္စာဘာကေတ်ဒၟံၚ်တာလျိုၚ် အဆံၚ်တန်မူလ၊ တန်လ္ဒောဝ်၊ တန်သၠုၚ်သီုဖအိုတ်ဂှ် ဒၟာနူဩန်တၠဒါန်တအ် ဒေါံဇူအာ ပရေၚ်ထံက်ပၚ်ဂှ်တုဲ အ္စာဘာမွဲတၠမ္ဂး မသုန်လက်ဒ္ကေဝ် မ္ဒးကုတ်ဖအောန်ဖျေံရ။
ဆက်တုဲ အ္စာဘာကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် အဆံၚ်တန်လ္ဒောဝ်မွဲတၠပၠန်ဂှ် “လၟုဟ်တှေ် တီအာသွဟ်ဩန်ထံက်ပၚ် အောန်စှေ်နူသၞာံတုဲကၠုၚ်ဏံတုဲတှေ် အ္စာကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ်တအ်ဂှ် ဓမ္မတာရ မိမတအ်ဏောၚ်၊ ဒှ်တိုန်ဂဝိၚ်ကဵု ကောန်ဇာတ် ညးတအ်၊ အခါရ အာဍာ်ဇမၠိၚ်ဟွံဂွံတုဲတှေ် ကဵုကၠုၚ်ဂၠံၚ်ကဵုကောန်ညးတအ် ညံၚ်ဂွံဂၠာဲကမၠောန်တၞဟ်၊ မိမလ္ၚဵုဂှ်တှေ် နွံကီုလေဝ် ၜိုတ်ညးကဵုမာန် ဗီုဂွံဂှ် ဆက်ကေတ်အာတာလျိုၚ်ဍေံနွံကီု၊ ဆဂးတှေ် ဍာ်ဇမၠိၚ်တှေ် ခက်ခုဲနွံတၟာဂလိုၚ်” သာ်ဝွံ ညးဟီုရ။
သ္ပဟိုတ်နူကဵု ဩန်ဂိတုအ္စာဘာတအ် ဒးကုတ်ဖအောန်ဖျေံဂှ်တုဲ အ္စာဘာကေတ်ဒၟံၚ်တာလျိုၚ် ဗ္တောန်လိက်တအ်သၟးဟွံက သီုကဵု သၞာဲဒဴ သွာၚ်ရုၚ်ပရေၚ်ပညာဂှ် ပူဂဵုဗွဲမဂၠိုၚ် ဒေါံဇူတိတ်အာ နူကဵု ပရေၚ်ကမၠောန် ဌာနပရေၚ်ပညာနွံရောၚ်ဂှ်လေဝ် ညးတာလျိုၚ်ပရေၚ်ပညာကောန်ဂကူမန်မွဲတၠ ဟီုလဴရ။
ပ္ဍဲဌာနပရေၚ်ပညာကောန်ဂကူမန်ဂှ် အ္စာဘာကေတ်ဒၟံၚ်တာလျိုၚ် သွာၚ်ဗ္တောန်လိက်အ္စာဘာဂှ်ကီု၊ သၞာဲဒဴကေတ်ဒၟံၚ်တာလျိုၚ် သွာၚ်ရုၚ်ဌာနပရေၚ်ပညာကောန်ဂကူမန်ဂှ်ကီု သီုဖအိုတ် လၟိဟ် (၇၀၀) တၠပြၚ်နွံဒၟံၚ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။