Homeပရိုၚ်ဒၟါနူဗဳဒဳယိုဝ်မွဲပိုတ် စရာဲအလဵုအသဳပၞာန်ပၠိုတ်

ဒၟါနူဗဳဒဳယိုဝ်မွဲပိုတ် စရာဲအလဵုအသဳပၞာန်ပၠိုတ်

ယက္ခဂုမ္ဘဏ် (လိက်ပရေင်)

ပ္ဍဲဂိတုနဝ်ဝေမ်ဗာ (၁၀) မတုဲကၠုၚ်ဏအ်ဂှ် ညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယီ ရုၚ်ကလုတ် ဍုၚ်ဂျာမဏဳ မဆေၚ်စပ်ကဵုဍုၚ်ဗၟာ မာသဳယာတ် လေယှာတ် (Matthias Licharz) ဂှ် ဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂၠံၚ်ဂတမုက်သ္ၚိတိုက် သမ္မတ ဥူဝေန်မျေအ် မကေၚ်ပဒတဴလဝ် မၞုံအရာပ် (ကျောက်မြောင်း)၊ ဍုၚ်လ္ဂုၚ်တုဲ တက်ကေတ် ဗဳဒဳယိုဝ်ရုပ်ဒမျိုၚ်မွဲပိုတ်တုဲ ပတိုန်ဏာ လတူမုက်လိက်ရုၚ်ကလုတ် (သံရုံးလူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာ) ညးတအ်ရ။ ဗဳဒဳယိုဝ်ဂှ် ဗွဲမပြဟ်ဟေၚ် ပ္ဍဲလတူသိုဝ်ယှေဝ်မဳဒဳယာဂှ် မၞိဟ်ဗဵုလ္ၚတ်ဂမၠိုၚ် ဂၠိုၚ်တိုန်ဗွဲမလောန်တုဲ ညးမထိုၚ်သးထံက်ဂလာန်တအ်ကီု၊ ညးမကလေၚ်ပရးတြး တအ်ကီု နွံဂၠိုၚ်တုဲ ပြးဇးအာ အလုံလိုက်မွဲရ။

ညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယီ ရုၚ်ကလုတ်ဍုၚ်ဂျာမဏဳ မာသဳယာတ် ဟီုလဝ်ပ္ဍဲဗဳဒဳယိုဝ်ဂှ် “ပ္ဍဲတ္ၚဲဏအ်ဝွံ ဒှ်တ္ၚဲဒှ်မၞိဟ် သမ္မတဍုၚ်ဗၟာ မယိုက်ဂၠေၚ်ဒၟံၚ်တာလျိုၚ် ဥူဝေန်မျေအ် ပေၚ် (၇၅) သၞာံရောၚ်၊ ဂကောံကုလသမဂ္ဂလေဝ် ပဒတန်လဝ် သွက်ဥူဝေန်မျေအ် နဒဒှ်သမ္မတဍုၚ်ဗၟာ ဗွဲမလုပ်သၞောဝ်ဖိုဟ်ရောၚ်၊ ဒပ်ပၞာန်ဗၟာ ဗလးကဵု သမ္မတဥူဝေန်မျေအ် ပ္ဍဲမတုဲကၠုၚ် ဂိတု (၆) တေအ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်လဝ်တုဲ ဒုၚ်တၠုၚ်မိပ်လဝ်စိုတ်ကီုရောၚ်၊ ဆဂး ဒဒှ်ဍာံဍာံဂှ် ဥူဝေန်မျေအ် ဟွံဂွံဗၠးၜးတိတ်ကၠုၚ် ဗွဲမဍာံပြဏီရောၚ်၊ ၜိုန်ရ အဲဂစာန်ဒၟံၚ် သွက်ဂွံဆဵုဂဗကဵု ဥူဝေန်မျေအ်ကီုလေဝ် ဟွံကလိဂွံအခေါၚ်ဆဵုဂဗတုဲ ဥူဝေန်မျေအ်ဂှ် ဟွံဂွံဗၠးၜးတိတ်ကၠုၚ် ဗွဲမဍာံပြဏီရောၚ်။ သမ္မတဥူဝေန်မျေအ်ကီု သီုကဵုညးမဒးဒုၚ်ရပ်ထိၚ်ဒဝ်လဝ် ကောန်ထံၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ် သီုဖအိုတ် ညံၚ်ဂွံဗၠးၜးတိတ်ကၠုၚ်မာန်ဂှ် အဲရာဒၞာမိက်ဏာရောၚ်” ဟီုဂးဏာလဝ်ရ။

ပ္ဍဲသ္ၚိတိုက်ကြေပ်ပ် အရာပ်(ကျောက်မြောင်း)၊ ဍုၚ်လ္ဂုၚ်ဂှ် ဂကောံသ္ၚိကၟိန် သမ္မတ ဥူဝေန်မျေအ် ဟွံပဒတဴဒၟံၚ်ဂှ် ဒှ်အခိၚ်လအ်လတေအ်ရ။ ဆဂး ညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယဳ ရုၚ်ကလုတ်ဂှ် ဒတဴဒၟံၚ် ဂၠံၚ်ဂတမုက် သ္ၚိတိုက် ဥူဝေန်မျေအ် မကေၚ်ပဒတဴလဝ်တုဲ သမ္မတဥူဝေန်မျေအ် ကေုာံ ညးမဒးဒုၚ်ရပ်ထိၚ်ဒဝ်လဝ် ကောန်ထံၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် သီုဖအိုတ် ဟွံဂွံဗၠးၜးတိတ်ကၠုၚ် ဗွဲမဍာံပြဏီရောၚ်၊ ညံၚ်ဂွံဗၠးၜးတိတ်ကၠုၚ် ဟီုအာတ်မိက်ပတိတ်ဏာ နူဂၠံသြိုဟ်ညးတေအ် သီုစိုတ် သီုစရိုတ်ရ။

ပ္ဍဲမအရေဝ် ညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယဳ ရုၚ်ကလုတ် မာသဳယာတ် မဟီုဂးလဝ်ဂှ် အရေဝ်ဗၠေတ်မှာ မွဲမဟွံပါ ဒှ်အရေဝ်ဍာံသက်သက်ရ။ ဟီုဂးဏာ အတိုၚ်အကာဲအရာဍာံ မကတဵုဒှ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲပစ္စုပ္ပန်ဏအ် ဗွဲမဍာံပြဟေၚ်ရ။ ဗဳဒဳယိုဝ်ဖာၚ် မာသဳယာတ် မနွံလတူသိုဝ်ယှေဝ်မဳဒဳယာဂှ် ဗွဲမပြဟ်ဟေၚ် ပြးဇးအာ အကြာညးဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ်ရ။ ဟိုတ်နူမဟီုပတိတ်ဏာ ဓဝ်ဍာံ စၞးညးဍုၚ်ကွာန်ဗၟာ မဒးဒုၚ်ဆောံလေၚ်ဒၟံၚ် အခေါၚ်ဟီုဂးထ္ၜးပတိတ်ဗွဲမဗၠးၜး (freedom of expression) ပ္ဍဲသၟဝ်တဲတၠအဝဵုပၞာန်ဂှ်တုဲ ပ္ဍဲလတူသိုဝ်ယှေဝ်မဳဒဳယာဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ညးဍုၚ်ကွာန်တအ် ထံက်ဂလာန် ဟီုထိုၚ်သး လတူညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယဳ ရုၚ်ကလုတ်ဍုၚ်ဂျာမဏဳ ဗွဲမဂၠိုၚ်ရ။

ဗဳဒဳယိုဝ်ဖာၚ် မာသဳယာတ် လတူသိုဝ်ယှေဝ်မဳဒဳယာဂှ် တုပ်တဴညံင်ရဴ မဒးအာဒၞာဲအဓိက တၠအဝဵုပၞာန်တအ် ဗွဲမဍာံစပ် ဒှ်မာန်ရ။ လတူဂှ် ညးတၠအဝဵုတအ် ကတဵုဒှ်ဒေါသ ထိၚ်စိုတ်ဟွံမာန်တုဲ ပ္ဍဲတ္ၚဲယးဂတဂှ် ကော်ဏာ မာသဳယာတ် ဇရေၚ်ဌာနဝန်ဇၞော်မ္ၚးဍုၚ် ဍုၚ်နေပျဳဒဝ်တုဲ ပ္တိတ်အသမ်ပါၚ် ဘပလ ကဵုသတိရ။

ဒု-ဝန်ဇၞော်ဌာနမ္ၚးဍုၚ် (ဦးကိုကိုကျော်) မဟီုပတိတ်ဏာအရေဝ် ကဵုသတိ သီုဘပလလဝ်ဂှ် တာလျိုၚ်ရုၚ်ကလုတ် မာသဳယာတ် ဂှ် မာသဳယာတ် စွံလဝ်စိုတ်ဗွဲမဗိုန်ဗတ်ရ။ ဟိုတ်နူမဟီုလဝ် အရေဝ်မဍာံပြတအ်တုဲ အရေဝ်ကဵုသတိ အရေဝ်ဘပလတအ်ဂှ် ဟွံဂွံစွံဂရုမွဲသာ် တန်တဴဒၟံၚ်ရ။ ဗဳဒဳယိုဝ်ဖာၚ် မာသဳယာတ် မနွံလတူသိုဝ်ယှေဝ်မဳဒဳယာဂှ် တုပ်ညံင်ရဴ မသံက်ပတိတ်ထောံ အရေဝ်စၞာဲ အလဵုအသဳတုဲ တၠအဝဵုပၞာန် သမ္မတ (မၚ်းအောၚ်လှိုၚ်)ဂှ် ညံၚ်ရဴဒးဒုၚ်သလောတ်ဂၠိက် ပ္ဍဲဂတမုက် မၞိဟ်ဂမၠိုၚ်ရ။

တၠအဝဵုပၞာန်တအ် သီကေတ်အဝဵုတုဲ ကၠောန်ဗဒှ်ပေါဲရုဲမာဲ၊ အလဵုအသဳပၞာန်ဂှ် ဒုၚ်လဝ်ယၟု နဒဒှ်အလဵုအသဳဒဳမဝ်ကရေသဳညးဍုၚ်ကွာန်ဂှ် ဒှ်ဆအယာံမာတ် အလဵုအသဳပတောအ်မွဲရောၚ်။ ညးမကေတ်လဝ် တာလျိုၚ်ယာယဳ ရုၚ်ကလုတ်ဍုၚ်ဂျာမဏဳ ဟီုပတိတ်လဝ် နကဵုစိုတ်ဓါတ်ကြံၚ်ၚ်မ္ၚိုဟ်ဟ် ပ္ဍဲဂတမုက်မၞိဟ်ဂမၠိုၚ်ရ။

ပ္ဍဲအခိၚ်ကာလလၟုဟ်ဏအ် ညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်ဍုၚ်ဗၟာတအ် မဒးဒုၚ်ကၟာတ်လဒဵုလဝ် အခေါၚ်ဟီုဂး အခေါၚ်ထ္ၜးပတိတ်လညာတ် ဗၠးဗၠးၜးၜးတုဲ ညးတာလျိုၚ်ရုၚ်ကလုတ်ဍုၚ်မ္ၚးမွဲတၠ ဟိုတ်မဟီုပတိတ်လဝ် ဓဝ်ဍာံတုဲ အလဵုအသဳပတောအ် မေန်အံၚ်လှာၚ်ဂှ် တုပ်ညံင်ရဴ ဂလာန်မန်ဟီုလဝ် လတူပံၚ်ဂှ် အဆံၚ်စုတ်နကီုရ။ ဗၟာတအ်ဟီု လေအ်ဒုက်ဒတုမ်စှ်ေ လတူပၞေတ်သရ (အနာပေါ်တုတ်ကျ) တုဲ အလဵုအသဳမေန်အံၚ်လှာၚ်တအ်ဂှ် ဂိလတူဂိ ဒးဒုၚ်ထပ်ဂိအာ ဟွံသာလးလးရောၚ်။

RELATED ARTICLES

Most Popular

Recent Comments

nara on DSCF1116