တ္ရဲညးဗြဴမန် မရနုက်ကဵု(၂၂)ဝါ ကေုာံ သ္ဘၚ်ကောံဓရီုဇၞော်ဂကောံညးဗြဴမန် အလုံဍုၚ်အမေရိကာန်ဝွံ ကၠောန်ဗဒှ်ကၠုၚ်လဝ် ပ္ဍဲဘာဗုဒ္ဓဘာသာမန်၊ ဍုၚ်ဝုတ်ဝှၚ် ရးအေန္ဒိယျဏာ ကၟိန်ဍုၚ်အမေရိကာန် ပ္ဍဲဂိတုမာတ် စၟတ်တ္ရဲ(၁၆) အခိၚ် ၁ နာဍဳသဝ်တ္ရဲ ဍုၚ်အမေရိကာန်ဂှ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။

ပ္ဍဲအသေအဟာန်ဝွံ ခမဳသၚ်တၠပညာတအ်ကီု ဂကောံညးဗြဴမန်ဍုၚ်အမေရိကာန်တအ်ကီု ညးမတန်တဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဍုၚ်အမေရိကာန်တအ်ဂမၠိုၚ်ကီု တိုန်စိုပ်တုဲ ပွမရှ်ေသှ်ေအလာံကောန်ဂကူ ကေုာံ က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်အဇာနဲ မပြဟ်လလုဲအာဂမၠိုၚ်၊ ပွမဟီုမြော်ဂလာန်၊ ပွမဗှ်ဝၚ်ဨကရာဇ်ဗြဴတၠညးဗညာထဴ မိစဴဗု နကဵုဘာသာမန် ကေုာံ အၚ်ဂလိက်၊ ပွမပ္တိန်ဂုဏ်စရာဲ ကုညးမကေၚ်ရေၚ်တၠုၚ်လဝ် သွက်ဂကောံညးဗြဴမန် သ္ဂောံဇၞော်မောဝ်တောတက်ဂမၠိုၚ်၊ ပွမသ္ရဳဂၠိပ်ချပ်ဇန်ပရေၚ်ကမၠောန်အဓါန်ဂတဂမၠိုၚ် ကေုာံ သီုကဵုလှ်ေကွာဲအခိုက်ကၞာတအ်လေဝ် ကၠောန်သ္ပကၠုၚ်လဝ်နွံရ။

“သၞာံဏံဂှ်တှ်ေ တၟေၚ်မွဲဂှ် ပိုဲပတိုန်ဂုဏ်စရာဲကဵုရဲညးယိုက်ရေၚ်တၠုၚ်လဝ် ကၠောန်လဝ်သွက်ဂကောံအခိၚ်တေံဂှ်ဏောၚ်။ နူလက်ထက်တေံ နူ ၂၀၀၃တေံ ပံက်ကၠုၚ်လဝ်ဂကောံတုဲ မွဲလှ်ေလေဝ်ဟွံကေၚ်ပ္တိုန်ကၠုၚ်စရာဲဗီုဏံ၊ သၞာံဏံဂှ် ပ္တိုန်ကၠုၚ်လဝ်ဂုဏ်စရာဲသွက်ညးတအ်ရ” သာ်ဝွံ ညးအုပ်ကာနာနာ ဂကောံညးဗြဴမန် ဍုၚ်အမေရိကာန်မိဍောၚ်ထဝ်ဂှ် ဟီုရ။

ဂကောံညးဗြဴမန်ဍုၚ်အမေရိကာန်ဝွံ ကိုပ်ကၠာတေံမ္ဂး ၜိုတ်ရကၠောန်ကၠုၚ်ဒၟံၚ် တ္ရဲညးဗြဴမန် ပ္ဍဲဂိတုဖဝ်ရဂိုန်(၁၂)မံက်ကီုလေဝ် တ္ရဲညးဗြဴမန် မရနုကဵု(၂၂)ဝါဏံမ္ဂး ရံၚ်ကဵုကောန်ဂကူမန် မၞုံတန်တဴဒၟံၚ်ဍုၚ်အမေရိကာန်တအ် သ္ဂောံတိုန်စိုပ်မာန်ကီု ရံၚ်ကဵုတ္ရဲသွးပွး ကေုာံ တ္ရဲကၟာတ်ရုၚ်ဍုၚ်အမေရိကာန်ကီုရောၚ်ဂးတုဲ မ္ဒးကၠောန်ဗဒှ်ကၠုၚ်လဝ် ပ္ဍဲဂိတုဖဝ်ရဂိုန်(၄)စွေက်၊ ဂိတုမာတ် စၟတ်တ္ရဲ((၁၆)ရောၚ် ညးတာလျိုၚ်ဂကောံညးဗြဴမန် ဍုၚ်အမေရိကာန်မွဲတၠဂှ် ဆက်သ္ဂးလဝ်ရ။

“ပိုယ်တအ်ကၠောန်သ္ပတ္ရဲညးဗြဴမန် ပ္ဍဲဂိတုမာတ် အၚ်ဂလိက်(၁၆)ဏံဂှ်တှ်ေ တ္ရဲဏံဂှ် ပိုယ်ဒးရံၚ်ကဵု တ္ရဲအဒိုတ်သ္ရိသဝ်၊ အဒိုတ်သ္ရိသဝ်မှ ရဲပိုယ်တအ် ဂွံဇူကလောန် ဂွံဂွံအခိၚ်တှ်ေ၊ ဇှ်ရ ပိုဲကၠောန်သ္ပမံၚ်ဂှ် စၟတ်တ္ရဲဂှ် မွဲသၞာံကဵုမွဲသၞာံ ဍေံဟွံချိုတ်ပၠိုတ်ပုဟ်။ ဆ္ဂးတှ်ေ ဂိတုဂှ် ဂိတုပိရ” သာ်ဝွံ ညးတာလျိုၚ်ဂကောံညးဗြဴမန် ဍုၚ်အမေရိကာန်မွဲတၠဟီုရ။

ဂကောံညးဗြဴမန် ဍုၚ်အမေရိကာန်ဝွံ ရန်တၟအ်ကဵုသ္ဂောံသၠုၚ်ပ္တိုန်အခန်က္ဍညးဗြဴမန် ပ္ဍဲဗော်သွးဂကူမန်ကီု၊ သ္ဂောံဗ္တိုက်ဗ္အောဝ် ညးဗြဴမန် တိုန်စိုပ်ပ္ဍဲဝိုၚ်ဖျေံသ္ဂုတ်သွာတ် ကိစ္စဂကောံ ကိစ္စပရေၚ်ဂကူမွဲမွဲကီု သ္ဂောံလုပ်အာပေါဲဗ္တိုက် ပ္ဍဲအရာ မဓမံက်ပ္တိုန်အခေါၚ်အရာ ညးဗြဴ မပ္တံကဵု “အခေါၚ်တုပ်သၟဟ် ကေုာံ ဒစဵုဒးစးကၠေံ ပွမပါ်ကဆံၚ်ဘဝမၞိဟ်”တအ်ကီု သ္ဂောံသၠုၚ်ပ္တိုန်အခေါၚ်အရာ ကေုာံ အစောန်စရာဲညးဗြဴမန် သွက်ဂွံရီုဗၚ် ညးဗြဴ ဒးဒုၚ်ပ္ဍဵုပ္ဍိုက်၊ ဒးဒုၚ်ပလီုကောန်သမ္ဘာ ဗွဲအနိၚ်အထက်၊ ဘဝညးဗြဴတအ် ဟွံမွဲကဵုဂီုကၠီု ဟိုတ်နူအခေါၚ်မၞိဟ်ဆောံလေၚ် ကေုာံ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဟွံညိၚ်ဝတ်ပ္ဍဲဍုၚ်မန်/ဗၟာကီု သီုကဵုသ္ဂောံဒှ်ဇြဟတ် ပသဲကၞာၚ်ဂကူပ္ဍဲအရာ မလုပ်ပေါဲဗ္တိုက် သွက်အခေါၚ်အဝဵုဂကူမန်ကီုတုဲ ပ္ဍဲသၞာံခရေတ်(၂၀၀၃)ဂှ် ဒက်ပ္တန်ကၠုၚ်လဝ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်ရ။

ရံၚ်ကဵုဂလာန် “ဗြဴမွဲဝဵု တြုံမွဲဒလေၚ်” တုဲ ပ္ဍဲကဵုသက္ကရာဇ်ခရေတ်(၁၉၈၂)သၞာံ ဂိတုဂျန္နာဝါရဳ နကဵုဗော်ဍုၚ်မန်တၟိစပံက်ကၠုၚ် တန်ဗ္တောန်ကွာန်ပၞာန်သ္ဇိုၚ် သွက်ညးဗြဴမန်သက်သက် လၟေၚ်(၁)တုဲ ပပ္တံနူသၞာံ(၁၉၉၂)ဂှ် ဒက်ပ္တန်ကၠုၚ်လဝ်ဂကောံမွဲ သွက်ညးဗြဴမန်တအ် သ္ဂောံကေတ်တာလျိုၚ်ပ္ဍဲပရေၚ်ဗၠးၜး ကမၠောန်ပၠန်ဂတး ကရောံညးတြုံတအ်ရ။

ဗွဲကြဴဏံမ္ဂး ဂကောံညးဗြဴမန် အပ္ဍဲဍုၚ် မ္ရးဍုၚ်တအ် ဗီုညးကုညးချဳဒရာၚ်ကၠုၚ် ဗွဲမက္တိုၚ်ကၟဟ်တုဲ ကာလပံၚ်ကောံဗဒှ်လဝ်ကောံဓရီု ပ္ဍဲသၞာံ(၂၀၀၄)ဂှ် ရုဲစှ်ကၠုၚ် တ္ရဲ က္တဵုဒှ်မၞိဟ် တၠညးဗညာထဴ မိစဴဗု ပ္ဍဲဂိတုဖဝ်ရဂိုန်(၁၂)မံက်တုဲ စၟတ်သမ္တီကၠုၚ် နဒှ်တ္ရဲညးဗြဴမန်ရ။

ဂကောံညးဗြဴမန် ဍုၚ်အမေရိကာန်က္ဍိုက်က္ဍိုပ်တုဲ တ္ရဲညးဗြဴမန် အလန်ပထမဂှ် ကၠောန်ဗဒှ်ကၠုၚ်လဝ် ပ္ဍဲဘာဗုဒ္ဓဘာသာမန် ဍုၚ်ဝှတ်ဝုၚ် ပ္ဍဲသၞာံခရေတ်(၂၀၀၄) ဂိတုမာတ် စၟတ်တ္ရဲ ၇ ဂှ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ်လေဝ်ရ။