ကိစ္စဗ္တောန်လိက်မန် ပ္ဍဲဘာတန်အလဵုအသဳဂှ် နူကဵုကၠတ်ထဝ်တွဵုရးဍုၚ်မန် သဳကၠဳဖျေံသ္ပဏာဒတန် သွက်ဂွံသၠုၚ်ဗ္တောန်အာ ဒဵုကဵု Grade 5 ကီုလေဝ် ပြဟ်ပြဟ်ဏံ စက်ယန်ဂွံဂေတ်အာမာန်ဂှ် ခက်ခုဲနွံတၟာဂလိုၚ်ရောၚ် ညးတာ လျိုၚ်ဂကောံလိက်ပတ်မန်မွဲတၠ ဟီုထ္ၜးရ။
သ္ဂောံဗ္တောန်လိက်မန် ပ္ဍဲဘာတန်အလဵုအသဳ အခိၚ်ပံက်ဘာပြဟ်ပြဟ်ဏံဂှ် အ္စာဗ္တောန်ဟွံရုမ်ဂပ်ဍိုက်ပေၚ်ကီု၊ ပတိတ်လိက်ဗွဟ်ဟွံမာန်ကီုတုဲ တၚ်ခက်ခုဲနွံတၟာဂလိုၚ်ရောၚ် ညးတာလျိုၚ်ဂကောံလိက်ပတ်မန်မွဲတၠ ဟီုရ။
“အခိၚ်ပံက်ဘာပြဟ်ပြဟ်ဏံ ဂွံဆက်ဗ္တောန်လိက်မန် ပ္ဍဲဘာအလဵုအသဳဂှ် ခက်ခုဲဇၞော်အိုတ်ဂှ် အ္စာဒေါံဇူအာဂၠိုၚ်၊ ဒှ်ခက်ခုဲကဵု အ္စာဟွံရမ်ဂပ်ဂၠိုၚ်အိုတ်ရ၊ တၚ်တၞဟ်ပၠန်တှေ် ကိစ္စလိက်ဗွဟ်၊ လိက်ဗွဟ်ဟီုတှေ် လိက်သွက်ဂွံဗှ်လ္ၚတ်ပ္ဍဲဘာ ပရအ် ကဵုလဝ်နွံ၊ လိက်သွက်ဂွံဖျဴဏာသ္ၚိဟွံသေၚ် ဒှ်မံၚ်သာ်ဂှ်၊ လၟုဟ်တှေ် လိက်တအ်ဂှ် သၞာံလအ်အာရ စာ်စုအိုတ်ရ၊ တၞဟ်တၞဟ်လေဝ် ဒှ်ခက်ခုဲနွံတၟာဂလိုၚ်” သာ်ဝွံ ညးဟီုရ။
ဗ္တောန်ဒၟံၚ်လိက်ဘာသာကောန်ဍုၚ်အရၚ်ဂမၠိုၚ် တုဲတုဲကၠုၚ်တေံဂှ် ဂွံလဝ်အခေါၚ်ဗ္တောန်ၜိုတ်ဆ Grade 3 ဓဝ်ဂှ် သွက်သၟတ်ကွးဘာကောန်ဍုၚ်အရၚ်တအ် ဟွံပြေပြံၚ်တုဲ ညံၚ်ဂွံသၠုၚ်ဗ္တောန် ဒဵုကဵု Grade 5 ဂှ် နူကဵုကၠတ်ထဝ်တွဵုရးဍုၚ်မန်တအ် သဳကၠဳသ္ပဏာဒတန်ရ။
ကိစ္စဗ္တောန်လိက်မန် ပ္ဍဲဘာတန်အလဵုအသဳဂှ် အ္စာဘာ ဗ္တောန်လိက်မန် မွဲဘာသာ (မွဲအခိၚ်) (Language Teacher – LT) နူမွဲဂိတု (၆၀၀၀၀) ဂှ် ထပ်သၠုၚ်ကဵုလဝ် (၁၂၀၀၀၀) ၊ အ္စာဗ္တောန်လိက်မန် ပွိုၚ်ကၠိုဟ်တ္ၚဲ (Teaching Assistant – TA) မွဲဂိတု နူ (၁၃၀၀၀၀) ဂှ် ထပ်သၠုၚ်ကဵုလဝ် (၁၉၀၀၀၀) ရောၚ် တုဲကၠုၚ်ဂိတုအေပရဴ (၆) ဂှ် နူဌာနဝန်ဇၞော်ကေၚ်ကာကောန်ဍုၚ်အရၚ် ပ္တိတ်ကၠုၚ်လဝ်လိက်ရ။
“သၞာံတုဲကၠုၚ်တေံဟီုတှေ် သွက်ဩန်ဂိတုဂှ် ခက်ခုဲနွံမံၚ်၊ သၞာံဏံဂှ်တှေ် လ္ပာ်ဩန်ဂိတုဂှ်တှေ် ထပ်သၠုၚ်ကဵုလဝ်ကဝက်ပၠန်တှေ် ပြေပြံၚ်ဟီုဂွံ၊ ဆဂးတှေ် အ္စာကေတ်တာလျိုၚ်ဗ္တောန်တအ်ဂှ် ပတိုန်လဝ်စရၚ်အခိၚ်တေံဂှ် နူကၠာဟွံဂွံသၠုၚ်ကဵု ဩန်ဂိတုဏီ ဒှ်မံၚ်သာ်ဂှ်၊ ဟိုတ်နူဩန်ဂိတုအောန်လေဝ်ပါ မၞိဟ်ကေတ်တာလျိုၚ်ဗ္တောန်အောန်ဂှ်၊ လၟုဟ်တှေ် စရၚ်အ္စာဗ္တောန်ဂှ်လေဝ် ပတိုန်ဏာတုဲရ၊ လိက်သၠုၚ်ပတိုန်ကဵုဩန်ဂိတုဂှ်လေဝ် တိတ်ကၠုၚ် အ္စာဂွံထပ်ကော်တၟိဂှ်လေဝ် ဟွံဂွံရ၊ ဒှ်မံၚ်သာ်ဂှ်တှေ် ကိစ္စအ္စာဗ္တောန်ဂှ် ပတိုန်လဝ်စရၚ်လေဝ်အောန်မံၚ်ကွေံကွေံ၊ ကိစ္စအ္စာဗ္တောန်အောန်မံၚ်ဏံဂှ်တှေ် ပညဳပညပ်ဇိၚ်တပ်မံၚ်ဖိုဟ်လေဝ် ဂွံပြေပြံၚ်ဂှ်ဟွံမွဲဏီ” သာ်ဝွံ ညးတာလျိုၚ်ဂကောံလိက်ပတ်မန်ဂှ် ဆက်ဟီုထ္ၜးရ။
ပရေၚ်ဗ္တောန်လိက်ဘာသာကောန်ဍုၚ်အရၚ် ပ္ဍဲဘာတန်ဂှ် စတမ်နူအလဵုအသဳအေန်အေလ်ဒဳတိုန်တုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၁၆ ဂှ် ဂွံအခေါၚ်ဗ္တောန်ရ။ ပ္ဍဲတွဵုရးဍုၚ်မန်ဝွံ ဘာသာမန်ဂှ် နွံ (၂၇၀) ဘာ၊ ဘာသာကရေၚ်ဂှ် နွံ (၂၇၃) ဘာ၊ ဘာသာပအိုဝ်ဂှ် နွံ (၃၀) ဘာတုဲ လၟုဟ်မ္ဂး ဟိုတ်နူဒှ်ခက်ခုဲကဵု အ္စာဒေါံဇူဂၠိုၚ်တုဲ လၟိဟ်ဘာအောန်စှေ်ကၠုၚ်နွံကီု ဂွံတီကေတ်ရ။